Ποντιακή Λαογραφία & Γλώσσα - Αργυρούπολη (Χαλδία)

πελά, η = σκοτούρα, πρόβλημα

τουρκική λέξη bela =   σκοτούρα, πρόβλημα

φρ. Άμον τ' ενοίγαν τη στράτας τη Γερμανίας, τη Σουηδίας, άναυα τα τέρτα και την αροθυμίαν εσκάλωσαν για τοι γεροντάδες και τα παλάδας με τη παιδίων ατούν τα παιδία.

Ποντιακές λέξεις και εκφράσεις με τη σημασία και την ιστορική τους προέλευση. Μαθαίνουμε και διατηρούμε ζωντανή την ποντιακή γλώσσα μέσα από τη γνώση και την παράδοση.

παλίτ  το = βελανιδιά

τουρκική λέξη pelit = βελανιδιά

φρ.Με δύο αραπάδας πελίτα, ντ' έγκαμε ας σο Πέραν το βουνόν , εξέγκαμε οφέτον τον χειμωγκόν.

τσαλούμ',   το = σκέρτσο, ναζί

τουρκική λέξη  calim  = σκέρτσο, ναζί, προσποίηση

φρ.Παστάν εγεροπαλάλωσεν ο Χρήστον ! ντο τσαλούμα ευτάει ατόν,ατζάπ'σα, εείνε η νέισσα η χέρα , Σοφίκα, κ' εχάσεν τ' αχούλ'ν ατ' ;

φουρλάεμαν, το = ξεφύσημα, θυμός

τουρκική λέξη  firlama  = τίναγμα

φρ.Όντες ετίρτευαν τον παλαλόν τη χωρί', αϊκον φουρλάεμαν, αναχάπαρα, εποίνεν ο αθεόπιστον, άλλ' εχπαράουνταν κ' εσύρκουνταν 'ς σο γιαν' κ' άλλ' εσάσευαν κ' ετέρ'ναν από μακρά...

χοπλαεύω* = χοροπηδώ

τουρκική λέξη  horlamak = xoροπηδώ (hop = όπα, ώπα)

φρ.Ας  σην χαράν ατούν, τ' αφωρισμένα , εχοπλάευαν κ' ελάγγευαν απάν' 'ς σα καραβάτα και ζάφτ' κανείς εμούν ' κ' επόρνεν ν' ευτάει ατά, εζάντυνανε μας με το χοπλαέματά τουν.