19 Δεκεμβρίου 2014

Η μάχη με τις αρρώστιες στην Αναγέννηση των χρόνων του ’40

Στα παλιά χρόνια, η καθημερινότητα στην Αναγέννηση Σερρών ήταν γεμάτη κόπο, αλλά και φόβο για τις ασθένειες.
Το βιβλίο μου με άρθρα, ιστορικές αναφορές και πολύτιμες μαρτυρίες.

Οι πιο επικίνδυνες ήταν η ελονοσία και η φυματίωση, που άφηναν πίσω τους θανάτους και ασθενικούς ανθρώπους.

Οι γεροντότεροι θυμούνται ότι κάθε καλοκαίρι οι οικογένειες περίμεναν με αγωνία τον ήλιο να κάψει τα κουνούπια και να περιορίσει την ελονοσία.

Η ελονοσία και τα κουνούπια

Η ελονοσία μεταδιδόταν από τα τσιμπήματα μολυσμένων κουνουπιών και τα πρώτα σημάδια ήταν ρίγος, πονοκέφαλος και υψηλός πυρετός.

Η γιαγιά έδινε το πικρό κινίνο ή αντιπυρίνη, αλλά πολλές φορές δεν υπήρχαν αρκετά φάρμακα. Θυμούνται οι παλιοί ότι πολλοί αναγκάζονταν να περιμένουν ή να τα προμηθευτούν από μακριά, πληρώνοντας μια μικρή περιουσία στη μαύρη αγορά.

Οι ψεκασμοί με D.D.T.

Μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι ψεκασμοί με D.D.T. περιόρισαν σημαντικά τα κουνούπια. Η μυρωδιά και η σκόνη από το φάρμακο ήταν έντονη και η εφαρμογή του προκαλούσε φόβο.

Οι γεροντότεροι λένε ότι για πρώτη φορά τα καλοκαίρια μπορούσαν να κοιμηθούν ήσυχα, πολλές φορές έξω, κάτω από τον έναστρο ουρανό, χωρίς να ξυπνούν από τα τσιμπήματα.

Οι παλιές θεραπείες και οι λαϊκές αντιλήψεις

Το κρυολόγημα, ο κοιλόπονος ή ο πονοκέφαλος θεωρούνταν συχνά αποτέλεσμα «μαγικών αιτιών»: στεναχώρια, καημός της αγάπης, βασκανία ή μάτιασμα.

Η θεραπεία ήταν οι βεντούζες, οι εντριβές με πετρέλαιο από γκαζόλαμπα, ακόμη και παραδοσιακά ξεματιάσματα με αλάτι ή λάδι.

Οι γεροντότεροι θυμούνται ότι οι γιαγιάδες και οι μανάδες τους ήταν οι καλύτερες γιατροί και ότι οι πιο απλές πρακτικές πολλές φορές είχαν μεγαλύτερη επίδραση από τα φάρμακα που λίγοι μπορούσαν να αγοράσουν.

Η φροντίδα και η αντοχή των ανθρώπων

Οι κάτοικοι της Αναγέννησης συνδύαζαν την παράδοση με τα λίγα ιατρικά μέσα της εποχής, δείχνοντας μεγάλη αντοχή και επινοητικότητα.

Κάθε ασθένεια δεν ήταν μόνο ένα φυσικό πρόβλημα, αλλά και ένα μάθημα ζωής. Η φροντίδα, η υπομονή και η εμπιστοσύνη στις παλιές συνήθειες και στις συμβουλές των γερόντων αποτελούσαν σημαντικό μέρος της αντιμετώπισης των ασθενειών στην καθημερινότητα του χωριού.

Μια ματιά στην ιατρική ζωή μιας άλλης εποχής

Οι αναμνήσεις αυτές αποτελούν μαρτυρίες μιας δύσκολης εποχής στην Αναγέννηση Σερρών. Μας θυμίζουν τις συνθήκες μέσα στις οποίες έζησαν οι παλαιότερες γενιές και τον τρόπο με τον οποίο αντιμετώπιζαν τις ασθένειες με τα μέσα που είχαν στη διάθεσή τους.