3 Μαρτίου 2016

Η μητρική γλώσσα των προγόνων μας από το Karacoban koy - Τοπικό λεξιλόγιο Χαλδίας

κιρέτζ',το = ασβέστης
τουρκική λέξη kirec = ασβέστης
φρ.Οσήμερον , 'ς σο κιντίν απάν,' 'α έρται Χρήστον τη Τόγκα ευτάει με γιαρτίμ' και βζήνομε το κιρ'ετζ, τσίγκι, αβούτα τα ημέρας ' α σκαλώνομε το σουβάεμαν.

Ποντιακές λέξεις και εκφράσεις με τη σημασία και την ιστορική τους προέλευση. Μαθαίνουμε και διατηρούμε ζωντανή την ποντιακή γλώσσα μέσα από τη γνώση και την παράδοση.
τεψίν
,το = μεταλλικός δίσκος , ταψί
τουρκική λέξη tepsi=μεταλλικός δίσκος , ταψί
φρ.Με τα καζάνα εποίναμε τα φαϊα ΄ς σα χαράντας και 'ς φωτίσα και με τα τεψία τα περέκα γιν τοι καλεσμέν' τς.

δετζίμ',το  = σχοινί
τουρκική λέξη sicim = σπάγκός, νήμα
φρ.Φέρεν έναν δετζίμ' Χρήστον ας δένουμε τα λαζούδα ντ' εσέρεψα και σύρομ' ατά απάν' 'ς σην αραπάν.
 
ίεμαν,το  (και ίγεμαν) = ταίριασμα, συμφιλίωση
τουρκική λέξη uyma  = ταίριασμα, συμφιλίωση
φρ.Απάν' 'ς σην παιξίαν , γάρηδες, τα παιδία 'μουν και θα τεκισεύνε και θα ιεύνε, εμείς οι τρανοί, ζατί, το καλλίον έν', πολλά να μη ταράουμες, με το παραμικρόν..

ηλετσίτσεκον, το  = πασχαλιά (άνθος)
τουρκική λέξη cicek   = λουλούδι
φρ.Τα κορτζόπα τη χωρί' με κρίνα τη Παναϊας και ηλετσίτσεκα , ντ' εσέρευαν ας σα παχτζάδας, ετονάτευαν τα ξημερώματα τη Μ. Παρασκευής τον Επιτάφιον τη Χρίστου.