1 Νοεμβρίου 2024

Η μητρική γλώσσα των προγόνων μας από την περιοχή της Αργυρούπολης πρωτεύουσα της επαρχίας Χαλδίας του Νομού Τραπεζούντας

γεσιλάεμαν * το = πρασίνισμα
τουρκική λέξη yesilenme= πρασίνισμα  (yesil)
φρ.Να λελεύω σε, Θεέ, έλεεν πάντα η γιάμια μ' η Πηνελόπ',έσυρες τα βρεχία σ' κ' αμάν εσκάλωσεν το γεσιλάεμαν τ' ηής και τ' άνοιμαν τη ψής!
γιαγκούν, 
το= πυρκαγιά, φωτιά
τουρκική λέξη yangin = πυρκαγιά, φωτιά
φρ. Ο Θεόν, λέγ'νε , έπλασεν τον άθρωπον κ' εκλώστεν εφογώθεν ατόν για τ' ατόσα ντ' εποίκεν απάν΄' 'ς σην ηήν, αμά το γαγκούν τη κάρδας ατ' δατρικόν, ακόμαν ΄κ' εύρεν.

μαλέζ', το =  σούπα από αλεύρι, οτιδήποτε χυλώδες
τουρκική λέξη malez  =  σούπα  φτιαγμένη
φρ.Νέτζη, Κούλα, ετάραξες - ετάραξες απέσ' 'ς καζάν το πιλάβ' , άμον μαλέζ' έντονε, ας τερώ σε, πώς 'α κανών΄τς ατό 'ς σα τσανάχα και, ζατίμ', πώς 'α ζαροτερούν εμάς οι καλεσμέν' τη χαράς!.

βερέμ'ς' = φυματικός
τουρκική λέξη verem =χτικιό (veremli= χτικιάρης)
φρ.'Σ σ' εμπριζ' νά τα χρόνα ο βερέμ'ς γολάγια ' κ' ελαρούντον κ' άναυα ατό, ετσκινεύκουσ'νε να γιανασεύ'ς ατόν...

εβριστέ, η (και ιβριστόν, το - υβριστά , η ) = είδος σπιτικών μακαρονών
τουρική λέξη eriste= χυλοπίτες, λαζάνια
φρ. Οσήμερον 'ς κιντίν απάν΄'α τοπλαεύκουμες οι γαρ΄ηδες τη μαχαλάς αφκά 'ς σην τσατμάν τη τογάβας, εσύ φέρεν τ' εσόν το σάτζ, ας ανοίγομε και ψένομε τα φύλλα κ' ευτάμεένα - δύο χασομούλα, εβριστέν , μακαρίναν και σιρόν , χειμωγκός έρται


 
 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΠΡΟΣΟΧΗ: Τα σχόλια σας!
γίνονται επώνυμα με δική σας ευθύνη.